काठमाडौं ।
अगस्ट २६ मा ल्याङटाङ लिरुङ क्षेत्रबाट खसेको ठूलो हिम–चट्टानी पहिरोका कारण नेपाल–चीन सीमाक्षेत्रमा विनाशकारी बाढी आएको छ। बाढीका कारण दुवै देशमा ठूलो मानवीय तथा भौतिक क्षति भएको छ भने सयौं मानिस अझै बेपत्ता छन्।
उपलब्ध विवरणअनुसार अगस्ट २९ बिहानसम्म नेपालतर्फ ६५९ जनाको मृत्यु भएको र चीनतर्फ पनि सात जनाको मृत्यु भएको खबर छ। उद्धार टोलीले अझै नदी तथा भग्नावशेष क्षेत्रमा बेपत्ताहरूको खोजी गरिरहेका छन्।
प्रारम्भिक रूपमा बाढीको कारणबारे विभिन्न दाबी सामाजिक सञ्जालमा फैलिएका थिए। तर अमेरिकी भूगर्भ सर्वेक्षण (USGS) ले सुरुमा भूकम्पका रूपमा रेकर्ड गरेको ५.२ म्याग्निच्युडको संकेतपछि त्यसलाई भूकम्प नभई ठूलो पहिरोबाट उत्पन्न कम्पन भएको स्पष्ट पारेको छ।
स्याटेलाइट तस्बिर तथा भौगोलिक अवस्थाले पहिरोको मुख्य क्षति नेपाली भूभागतर्फ भएको र पानी तथा भग्नावशेष नेपालबाट चीनतर्फ बगेको देखाएको छ। यसबीच चीनको जलस्रोत मन्त्रालयले प्रभावित क्षेत्रमा बनेको नयाँ ताल फुट्न सक्ने चेतावनी दिँदै थप बाढीको जोखिम औंल्याएको छ।
विपद्पछि नेपाल र चीन दुवै पक्षबाट उद्धार तथा राहत प्रयास तीव्र पारिएको छ। चिनियाँ राष्ट्रपति सी चिनफिङ र प्रधानमन्त्री ली छ्याङले नेपाली नेतृत्वलाई समवेदना व्यक्त गर्दै सहयोगको प्रतिबद्धता जनाएका छन्। भारत र अन्य अन्तर्राष्ट्रिय निकायले पनि उद्धार तथा राहतका लागि सहयोग प्रस्ताव गरेका छन्।
विज्ञ तथा सरोकारवालाहरूले भविष्यमा यस्ता विपद् रोकथाम तथा क्षति न्यूनीकरणका लागि नेपाल–चीनबीच हिमनदी, मौसम र सीमापार जलाधारको संयुक्त निगरानी, तत्काल सूचना आदानप्रदान तथा संयुक्त आपत्कालीन प्रतिक्रिया संयन्त्र विकास गर्नुपर्नेमा जोड दिएका छन्।
विपद्को कारणबारे अप्रमाणित दाबीभन्दा उद्धार, तथ्यको पुष्टि र सीमापार सहकार्यलाई प्राथमिकता दिनुपर्ने देखिएको छ।
प्रतिक्रिया