भावी प्रधानमन्त्रीको सम्भावित पूर्वाभास


यही फागुन २१ मा हुने प्रतिनिधिसभा निर्वाचन नजिकिँदै गर्दा १६५ निर्वाचन क्षेत्रमध्ये १२ स्थानलाई सबैभन्दा रोचक र चर्चित मानिएको छ । यी १२ क्षेत्रमा हुने प्रतिस्पर्धा केवल क्षेत्रीय मतको मात्रै नभई राष्ट्रिय राजनीतिमा पनि ठूलो प्रभाव पार्ने भएकाले राजनीतिक विश्लेषकहरूको विशेष ध्यान त्यहीँ केन्द्रित भएको छ । यी ‘हट सिट’ को परिणामले भावी प्रधानमन्त्रीको रूपमा को अघि बढ्ने भन्ने पूर्वाभास दिन सक्छ भन्ने चर्चा चलेको छ ।

सबैभन्दा बढी चर्चित सिट झापा–५ हो । यहाँ एमालेका अध्यक्ष एवं भावी प्रधानमन्त्रीका उम्मेदवार केपी शर्मा ओली र राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीका वरिष्ठ नेता बालेन्दद्र साहबीच कडा प्रतिस्पर्धा रहनेछ । विश्लेषकहरूले यहाँ विजेता नै भावी प्रधानमन्त्रीको मुख्य दाबीदार बन्ने सम्भावना भएको उल्लेख गरेका छन् । तर यो पूर्णतया दलको स्थिति र पहिलो पार्टी बन्ने परिणाममा निर्भर रहनेछ । सर्लाही–४ पनि उच्च रोमाञ्चक सिट हो । यहाँ कांग्रेस सभापति गगन थापा र राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीका नेता अमरेशकुमार सिंहबीच प्रतिस्पर्धा हुनेछ । यदि कांग्रेसले पहिलो पार्टीको रूपमा सफलता हासिल गर्न सके र थापाले आफ्नो क्षेत्रमा जित सुनिश्चित गरे भने थापा पनि प्रधानमन्त्री बन्ने सम्भावना राख्छन् ।

चितवन–२ मा राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीका सभापति रवि लामिछाने, कांग्रेसकी मीनाकुमारी खरेल र एमालेकी अस्मिन घिमिरेबीच तीनतर्फी भीडन्त हुनेछ । यस क्षेत्रको परिणामले मध्यनेपालको राजनीतिक समीकरणलाई महत्वपूर्ण असर पार्न सक्नेछ । रुकुम–पूर्वमा नेकपाका संयोजक पुष्पकमल दाहाल ‘प्रचण्ड’ र प्रगतिशील लोकतान्त्रिक पार्टीका नेता सन्दीप पुनबीच प्रतिस्पर्धा हुनेछ । यस क्षेत्रको परिणामले देशको पूर्वी–पश्चिमी राजनीतिक धारा बुझ्न एक दृष्टान्त दिनेछ । चितवन–३ मा नेकपाकी रेणु दाहाल र रास्वपाकी सोविता गौतमबीच तथा रौतहट–१ मा पूर्वप्रधानमन्त्री माधवकुमार नेपाल, एमालेका अजयकुमार गुप्ता र कांग्रेसका अनीलकुमार झाबीच भीडन्त हुनेछ ।

यसै गरी काठमाडौं–३ मा उज्यालो नेपाल पार्टीका अध्यक्ष कुलमान घिसिङ, रास्वपाका राजुनाथ पाण्डे र एमालेका रामेश्वर फुँयालबीच तथा सुनसरी–१ मा श्रम संस्कृति पार्टीका अध्यक्ष हर्क साम्पाङ, एमालेका टीकाराम लिम्बू र कांग्रेसका सुजेन्द्र तामाङबीच प्रतिस्पर्धा हुनेछ । जेनजी आन्दोलनका अगुवा सुदन गुरुङले गोरखा–१ मा एमालेका रामचन्द्र लामिछाने र कांग्रेसका प्रेमबहादुर खत्रीसँग प्रतिस्पर्धा गर्दै छन् ।

दाङ–२ मा एमालेका महासचिव शंकर पोखरेल र रास्वपाका सहमहामन्त्री विपिन आचार्यबीच भीडन्त हुनेछ । यी सबै ‘हट सिट’ ले आगामी राजनीतिक भविष्यका संकेत दिनेछन् । मतदाताको प्राथमिकता, क्षेत्रीय समीकरण, दलगत रणनीति र व्यक्तिगत लोकप्रियता यी परिणाममा निर्णायक कारक बन्नेछन् । यसले मतदाता वर्ग, जातीय र स्थानीय हित एवं राष्ट्रिय नेतृत्व दाबीबीचको सन्तुलन कसरी कायम रहन्छ भन्ने कुरामा पनि प्रभाव पार्नेछ । सार्वजनिक विचार र राजनीतिक विश्लेषकहरूका अनुसार यी सिटमा हुने प्रतिस्पर्धा देशको आगामी कार्यकारी नेतृत्वको सम्भावित स्वरूप बुझ्न महत्वपूर्ण मानिन्छ ।

आगामी निर्वाचनले केवल प्रतिनिधिसभा नै नभई भावी प्रधानमन्त्री र राजनीतिक समीकरणलाई परिभाषित गर्ने भएकाले यी १२ ‘हट सिट’लाई राष्ट्रिय राजनीतिक दृष्टिकोणबाट पनि अत्यन्तै महत्व दिइएको छ । यी रोचक भीडन्तहरूले मतदातामा उत्सुकता र राजनीतिक चेतनाको स्तर बढाउने, राजनीतिक दललाई आफ्ना रणनीति अझ सशक्त बनाउन प्रेरित गर्ने र भविष्यको नेतृत्वसम्बन्धी पूर्वाभास दिने कार्य गर्ने निश्चित छ । आगामी निर्वाचनको परिणामले नेपालको राजनीतिक भविष्यमा ठूलो प्रभाव पार्नेछ ।