तम्घासमा फल्चा : परम्परागत शैलीसँगै सौन्दर्य र यात्रुलाई विश्राम

0
Shares

गुल्मी । गुल्मीको सदरमुकाम तम्घास बजारमा पछिल्लो समय निर्माण भएका कलात्मक फल्चाले बजारको सौन्दर्य थप्नुका साथै यात्रु तथा सर्वसाधारणका लागि विश्राम गर्ने सहज ठाउँसमेत उपलब्ध गराएका छन् । परम्परागत वास्तुकलाको झल्को दिने शैली र आधुनिक निर्माण प्रविधिको संयोजनमा निर्माण गरिएका यी फल्चा अहिले तम्घास बजारको नयाँ आकर्षणका रूपमा देखिन थालेका छन् ।

तम्घास गुल्मी जिल्लाको प्रमुख व्यापारिक तथा प्रशासनिक केन्द्र हो । जिल्लाका विभिन्न गाउँ तथा स्थानीय तहबाट दैनिक ठूलो संख्यामा मानिसहरू किनमेल, सरकारी कामकाज, स्वास्थ्य उपचार तथा अन्य आवश्यकताका लागि तम्घास आउने गर्छन् । व्यस्त बजारमा आउने सर्वसाधारणलाई केही बेर बस्न र थकान मेटाउन सहज होस् भन्ने उद्देश्यले बजारका विभिन्न स्थानमा फल्चा निर्माण गरिएको हो ।

तम्घास बजारका विभिन्न स्थानमा निर्माण गरिएका फल्चाको डिजाइनमा परम्परागत नेपाली वास्तुकलाको प्रभाव देखिन्छ । काठमा कुँदिएका बुट्टा, आकर्षक आकृति र परम्परागत शैली झल्काउने संरचनाले फल्चालाई सामान्य विश्रामस्थलभन्दा फरक बनाएका छन् । फल्चाको संरचनाले बजारमा आउने मानिसको ध्यान तान्नुका साथै तम्घासको सार्वजनिक स्थानलाई थप व्यवस्थित र आकर्षक बनाएको तम्घास पुतलीबजारका स्थानीय दीपक आचार्यले बताए । रेसुङ्गा नगरपालिकाले तम्घास बजारका पुतलीबजारस्थित जिपपार्क, पुरानो बजार र खानीगाउँलगायतका स्थानमा फल्चा निर्माण गरेको छ ।

बजारका महत्वपूर्ण तथा मानिसको आवतजावत बढी हुने क्षेत्रमा निर्माण गरिएका फल्चा अहिले स्थानीय र बाहिरबाट आउने यात्रुका लागि केही बेर बस्ने साझा थलोसमेत बनेका छन् । लामो दूरीबाट तम्घास आउने यात्रु हुन् वा बजारमा किनमेलका लागि आएका सर्वसाधारण, थकाइ लागेका बेला केही समय फल्चामा बसेर आराम गर्न सक्ने अवस्था बनेको छ । गर्मीमा घामबाट जोगिन, यात्राको थकान मेटाउन वा बजारमा काम सकेर केही बेर सुस्ताउन फल्चा उपयोगी बनेका छन् । विशेष गरी बसपार्क तथा बजार क्षेत्र आसपासमा सार्वजनिक विश्रामस्थलको आवश्यकता हुने भएकाले फल्चा निर्माणले यात्रुका लागि सहजता थपेको छ ।

बजारमा धेरै समय बिताउनुपर्ने सर्वसाधारणलाई केही बेर आराम गर्ने स्थान उपलब्ध हुँदा सार्वजनिक पूर्वाधारको उपयोगितासमेत बढेको देखिन्छ । फल्चाको उपयोगिता विश्राममा मात्र सीमित छैन । यसको कलात्मक स्वरूपले तम्घास बजारको पहिचानमा समेत नयाँ आयाम थपेको छ ।

परम्परागत शैलीका बुट्टा, आकर्षक डिजाइन र स्थानीय परिवेशसँग मेल खाने संरचनाका कारण फल्चा बजारका हेर्नलायक संरचनाका रूपमा स्थापित हुँदै गएका छन् ।

बजारको व्यस्त वातावरणबीच निर्माण गरिएका यस्ता संरचनाले सार्वजनिक स्थानलाई सौन्दर्यपूर्ण बनाउनुका साथै परम्परागत कला र वास्तुकलालाई सार्वजनिक संरचनासँग जोड्ने प्रयाससमेत गरेका छन् । रेसुङ्गा नगरपालिकाका अनुसार प्रत्येक फल्चा निर्माणमा करिब १० लाख रुपैयाँ खर्च भएको छ ।

तम्घास बजारका तीन स्थानमा निर्माण गरिएका फल्चामा कुल ३० लाख रुपैयाँ खर्च भएको नगरपालिकाका इन्जिनियर कृष्ण कोइरालाले जानकारी दिए । नगरपालिकाले सार्वजनिक लगानीमा निर्माण गरेका फल्चा स्थानीय आवश्यकता र बजारको सौन्दर्यलाई ध्यानमा राखेर तयार गरिएको हो ।

ग्रामीण क्षेत्रबाट सार्वजनिक यातायात चढेर आउने यात्रुले बजारमा ओर्लिएपछि केही समय बस्नुपर्ने अवस्था आउँछ । त्यस्तै, वृद्धवृद्धा, बालबालिका तथा लामो समय हिँडडुल गर्नुपर्ने सर्वसाधारणका लागि पनि विश्राम गर्ने सार्वजनिक ठाउँको आवश्यकता हुन्छ । यस्तो अवस्थामा फल्चा उपयोगी सार्वजनिक संरचना बनेको रेसुङ्गा नगरपालिका–११ का प्रेमबहादुर थापाले बताए । स्थानीय बजारमा सार्वजनिक बसाइका लागि पर्याप्त संरचना नहुँदा सडकछेउ, पसलअगाडि वा अन्य असहज ठाउँमा बस्नुपर्ने अवस्था रहने गरेकोमा फल्चा निर्माणपछि केही हदसम्म सहज भएको उनले बताए ।

फल्चामा मानिसहरू केही समय बसेर कुराकानी गर्ने, यात्राको प्रतीक्षा गर्ने र थकाइ मेटाउने गरेका छन् । फल्चाको डिजाइनमा देखिने कलात्मक पक्षले भने यसको उपयोगितालाई अझ फराकिलो बनाएको छ ।

परम्परागत शैली झल्काउने संरचना भएकाले स्थानीय बासिन्दाका लागि मात्रै नभई बाहिरबाट आउने यात्रुका लागि समेत चासोको विषय बन्न थालेका छन् । बजारमा नयाँ संरचना थपिएसँगै तम्घासको सार्वजनिक क्षेत्रको दृश्य पनि केही फरक देखिन थालेको छ ।

तर यस्ता संरचनाको दीर्घकालीन उपयोगिता कायम राख्न नियमित सरसफाइ, संरक्षण र मर्मतसम्भार आवश्यक हुन्छ । सार्वजनिक लगानीमा निर्माण भएका फल्चा सफा, सुरक्षित र व्यवस्थित राख्न सके मात्रै त्यसको उद्देश्य पूरा हुने स्थानीयको अपेक्षा छ ।