डब्लुएचओको क्षेत्रीय नेतृत्वमा नेपाल सरकारले डा. मिश्राको नाम सिफारिस गर्यो

काठमाडौँ ।

विश्व स्वास्थ्य संगठन (डब्लुएचओ)को दक्षिणपूर्वी एसिया क्षेत्रीय निर्देशक पदमा नेपालले पुनः प्रतिस्पर्धा गर्ने भएको छ। मन्त्रिपरिषद्को गत ३० असोजको बैठकले स्वास्थ्य तथा खाद्य स्वच्छता मन्त्रालयकी अतिरिक्त सचिव डा. संगीता कौशल मिश्रालाई उक्त पदमा नेपालको तर्फबाट उम्मेदवार बनाउने निर्णय गरेको हो।

स्वास्थ्य मन्त्रालयका उच्च स्रोतका अनुसार सरकारले डा. मिश्रालाई उम्मेदवार बनाउने निर्णय गरेको हो। यससँगै अन्तर्राष्ट्रिय स्वास्थ्य संस्थाको क्षेत्रीय नेतृत्वमा नेपालको प्रतिनिधित्व स्थापित गर्ने प्रयास अघि बढेको छ। डा. मिश्रालाई यसअघि प्रधानमन्त्री तथा मन्त्रिपरिषद्को कार्यालयमा तानिएको थियो।
डब्लुएचओको दक्षिणपूर्वी एसिया क्षेत्रीय निर्देशक पद यसअघि बंगलादेशकी साइमा वाजेदले सम्हालेकी थिइन्। उनले पदबाट राजीनामा दिएपछि उक्त पद रिक्त भएको हो। रिक्त पदमा नेतृत्व चयनका लागि सदस्य राष्ट्रहरूबीच प्रतिस्पर्धा हुने भएपछि नेपालले डा. मिश्रालाई अघि सारेको हो।

यसअघि सन् २०२३ मा भएको निर्वाचनमा नेपालका तर्फबाट डा. शम्भु प्रसाद आचार्य उम्मेदवार बनेका थिए। भारतको नयाँदिल्लीमा सन् २०२३ नोभेम्बर १ अर्थात् २०८० कात्तिक १५ गते भएको निर्वाचनमा बंगलादेशकी साइमा वाजेद र नेपालका डा. आचार्यबीच प्रतिस्पर्धा भएको थियो।
डब्लुएचओको दक्षिणपूर्वी एसिया क्षेत्रीय समितिको ७६औँ बैठकका क्रममा भएको मतदानमा वाजेदले आठ मत प्राप्त गरेकी थिइन् भने डा. आचार्यले दुई मत मात्रै पाएका थिए। कुल १० मत खसेको उक्त निर्वाचनमा नेपालका उम्मेदवार पराजित भएका थिए। त्यसबेला यस क्षेत्रका ११ सदस्य राष्ट्रमध्ये म्यानमार मतदानमा सहभागी भएको थिएन।

डब्लुएचओले सन् २०२३ अगस्ट १८ मा सार्वजनिक गरेको उम्मेदवार सूचीमा बंगलादेशबाट साइमा वाजेद र नेपालबाट डा. शम्भु प्रसाद आचार्यको नाम समावेश थियो। निर्वाचनबाट वाजेद क्षेत्रीय निर्देशकमा मनोनित भएकी थिइन्। त्यसपछि डब्लुएचओको कार्यकारी बोर्डले उनको नियुक्ति अनुमोदन गरेको थियो र उनले सन् २०२४ फेब्रुअरी १ देखि पाँच वर्षे कार्यकाल सम्हाल्ने व्यवस्था गरिएको थियो।

यसपटक नेपालले डा. मिश्रालाई उम्मेदवार बनाएको छ। सार्वजनिक समाचारअनुसार भुटान, श्रीलंका, माल्दिभ्स र थाइल्यान्डलगायत देशले पनि उक्त पदका लागि उम्मेदवारी अघि सार्ने तयारी गरेका छन्। यद्यपि, सबै देशका उम्मेदवारको अन्तिम सूची र निर्वाचनको मिति आधिकारिक रूपमा पुष्टि हुन बाँकी छ।
डब्लुएचओको दक्षिणपूर्वी एसिया क्षेत्रमा नेपाल, भारत, बंगलादेश, भुटान, श्रीलंका, माल्दिभ्स, थाइल्यान्ड, इन्डोनेसिया, म्यानमार, उत्तर कोरिया र टिमोर-लेस्टे गरी ११ सदस्य राष्ट्र छन्। यस क्षेत्रीय कार्यालयले दुई अर्बभन्दा बढी जनसंख्या समेट्छ। क्षेत्रीय निर्देशकले सदस्य राष्ट्रहरूमा जनस्वास्थ्यका प्राथमिकता निर्धारण, स्वास्थ्य प्रणाली सुदृढीकरण, महामारी नियन्त्रण, स्वास्थ्य सेवामा समान पहुँच तथा क्षेत्रीय सहकार्यलाई अघि बढाउन महत्त्वपूर्ण भूमिका निर्वाह गर्छन्।

डा. मिश्राको उम्मेदवारीसँगै नेपालको स्वास्थ्य कूटनीति र अन्तर्राष्ट्रिय नेतृत्वमा सहभागिताको प्रयास फेरि चर्चामा आएको छ। सन् २०२३ को निर्वाचनमा नेपालले पाएको दुई मतको नतिजाले यसपटकको प्रतिस्पर्धामा सदस्य राष्ट्रहरूको समर्थन जुटाउने विषयलाई महत्त्वपूर्ण बनाएको छ। तर, डा. मिश्राको उम्मेदवारीको अन्तिम परिणाम भने सम्बन्धित निर्वाचन प्रक्रिया र सदस्य राष्ट्रहरूको मतदानबाट तय हुनेछ।